Hoe weet je zeker of je hoogbegaafd bent?

Er zijn mensen die pas op latere leeftijd, als ze al lang een beroep uitoefenen, ontdekken dat ze hoogbegaafd zijn. Ze merkten wel eerder dat ze niet goed begrepen werden door anderen, zich anders voelden dan anderen. Als hun hoogbegaafdheid eenmaal aan het licht gekomen is, voelen ze zich vaak alsof de stukjes van de puzzel ineens in elkaar vallen. Meestal komen ze erachter dat ze hoogbegaafd zijn door iets wat ze lezen of zien en waarin ze zichzelf herkennen. Als ze vervolgens een test maken en hun vermoeden bevestigd wordt, valt er een jarenlange last van hen af.
Om zeker te weten of je hoogbegaafd bent, is een test niet altijd nodig. Als je talenten en aanleg op school en daarbuiten goed naar voren komen, zijn je hoge resultaten en je snelle manier van denken en handelen op zich al voldoende. Als je twijfelt over wel of niet hoogbegaafd zijn of je kunt door omstandigheden niet laten zien wat je kunt, kan een test uitkomst bieden. Ook als er onenigheid is over je aanleg bijvoorbeeld tussen je ouders en de school kan een test helpen.
In groep één en twee van het basisonderwijs gaat men meestal uit van de informatie van je ouders over je ontwikkeling, interessen enz. Ook de observatie en het oordeel van je leerkracht zijn heel belangrijk. Het is daarom wel noodzakelijk dat je leerkacht de tekenen van hoogbegaafdheid herkent. Eventueel kan een aanvullende test afgenomen worden. Ook bij onderpresteren (juist bij onderpresteren!) kan een test nieuw licht op de zaak werpen. Vanaf groep drie kan men onder andere kijken naar CITO-scores, schoolprestaties en manier van werken.
In het VO zal men allereerst de informatie van de basisschool bekijken. Ook is de mening van je ouders, docenten en medeleerlingen van belang. Vinden zij ook dat je aanleg en/of houding opvallen? Zo ja, op welke manier? Natuurlijk moet er altijd ruimte zijn voor jouw eigen verhaal.
Het testen kan gebeuren bij de schoolbegeleidingsdienst. Let wel op of men daar op de hoogte is van hoogbegaafden-problematiek. Ook deskundige particuliere bureaus of het Centrum voor Begaafdheids Onderzoek (zie adressen), kunnen je testen.
De meest gebruikte intelligentietest is de WISC-R. Deze bestaat uit een verbaal (talig) en performaal (handelen met inzicht) gedeelte. De uitslag kan gelijkmatig verdeeld zijn, er kan ook een (groot) verschil zijn tussen het verbale en performale gedeelte. De uitslagen van de afzonderlijke verbale en performale subtests kunnen eveneens verschillen. De hoogte van je totale IQ is niet het allerbelangrijkste. De uitslag van de onderdelen zegt vaak meer over hoe je aanleg is samengesteld. Het is van belang dat de tester ervaren is en rekening houdt met eventuele faalangst of onderpresteren. Het kan ook zijn dat je hoogbegaafdheid verborgen wordt door een probleem als dyslexie of ADHD. Dan heb je specialistische hulp nodig van iemand die deskundig is op beide gebieden.

Volgende pagina : Wat kun je zelf doen als je hoogbegaafd bent?