X-Sender: gerardk@xs4all.nl

X-Mailer: QUALCOMM Windows Eudora Light Version 3.0.2 (32)

Date: Sun, 15 Feb 1998 21:33:14 +0100

To: abonnees WiskundE-brief van <gerardk@xs4all.nl>

From: Gerard Koolstra <gerardk@xs4all.nl>

Subject: WiskundE-brief nr. 48

 

=============== WiskundE-brief nr. 48 ========== 15-02-1998 =============

OPZET

De WiskundE-brief is in de eerste plaats gericht op wiskunde docenten in

het voorgezet onderwijs. Bedoeling is elkaar snel op de hoogte te houden

van, en meningen uit te wisselen over voor hen relevante zaken, met enige

nadruk op ICT en de tweede fase.

De redactie wordt gevormd door: Jos Andriessen en Gerard Koolstra.

Bijdragen zijn welkom via andriess@concepts.nl of gerardk@xs4all.nl

Deze brief wordt gestuurd naar ca. 280 adressen.

Oude nummers zijn te bekijken op:http://www.notredame.nl/wb/wb_main.htm

================================================================

In dit nummer:

- NIEUWS over de TWEEDE FASE

- STUDIELAST EN LESSENTABEL aanzet tot discussie

- INTERESSANTE SOFTWARE

----------------------------------------------------------------------------

--------------------------------------

NIEUWS over de TWEEDE FASE

1) De praktische opdrachten zullen de eerste drie jaar NIET voor 60 %, maar

voor 40% meetellen bij het schoolexamen.

2) De Grafische Rekenmachine mag bij wiskunde-A (niet bij wi-B !) ook

gebruikt worden bij de examens "oude stijl" . Dit kan o.a. van belang zijn

wanneer men pas in 1999 begint met de tweede fase. Overigens is het de

bedoeling dat leerlingen met een GRM weinig voordeel daarvan hebben.

----------------------------------------------------------------------------

------------------------------------

STUDIELAST EN LESSENTABEL aanzet tot discussie

 

Op een aantal scholen is men momenteel druk doende de opzet van de tweede

fase vorm te geven. De scholen die in augustus 1998 starten vervullen

hierin een voortrekkersrol, de andere scholen zijn alvast modelmatig bezig.

De redactie wil de komende weken een discussie opzetten over de invulling

van de studielast in de lessentabel, o.a. op verzoek van Ton Boelaars

(Raayland College Venray)

 

Beide redacteuren hebben ieder een bijdrage geschreven:

Eerst de bijdrage van Jos Andriessen <andriess@concepts.nl>

--------------------------------------------------------------------------

STUDIELAST EN LESSENTABEL WISKUNDE IN DE TWEEDE FASE.

 

Op veel scholen is de lessenverdeling (les: 50 min.) op weekbasis als volgt:

Wiskunde VWO-4: 4 (3) lessen

HAVO -4 Wiskunde A : 4 lessen ; Wiskunde-B : 5 (4) lessen

HAVO -5 Wiskunde A : 4 lessen ; Wiskunde-B : 4 (5) lessen

VWO -5 Wiskunde A : 4 lessen ; Wiskunde-B : 4 lessen

VWO -6 Wiskunde A : 4 lessen : Wiskunde-B : 4 lessen

 

Het huidige Wiskunde-A programma op HAVO dus totaal 8 lessen

Het huidige Wiskunde-B programma op HAVO dus totaal 8 t/m 10 lessen

Het huidige Wiskunde-A programma op VWO dus totaal 12 lessen (inclusief

VWO-4)

Het huidige Wiskunde-B programma op VWO dus totaal 12 lessen (inclusief

VWO-4)

 

Zoals bekend is 1 slu (studielast-uur) voor de programma's in de tweede

fase niet hetzelfde als een les. Er zal een sleutel worden gehanteerd om

(per vak ???) het aantal wekelijkse lesuren vast te stellen. Indien deze

sleutel de factor 0,7 is , rekening houdend met 1 slu is 60 min. en een les

is 50 min. ontstaat het volgende beeld:

 

HAVO 4 + 5 : C&M : WA1 : totaal 3 lessen

HAVO 4 + 5 : E&M : WA1 + WA2 : totaal 5 lessen

HAVO 4 + 5 : N&G : WB1: totaal 5-6 lessen

HAVO 4 + 5 : N&T : WB1+WB2: totaal 7-8 lessen

 

VWO 4+5+6 : C&M : WA1 : totaal 6-7 lessen

VWO 4+5+6 : E&M : WA1 + WA2 : totaal 10 - 11 lessen

VWO 4+5+6 : N&G : WB1 : totaal 10 - 11 lessen

VWO 4+5+6 : N&T : WB1 + WB2 : totaal 13 - 14 lessen

 

De conclusie is bij deze sleutel duidelijk: alleen VWO profiel N&T krijgt

meer lessen, de rest levert (flink) in. Op grond van deze getallen - zeker

tegen de achtergrond van de recente examenperikelen én de huidige

ervaringen van zelfstandig werken/leren - komen heel wat vragen naar voren:

* Is de hoeveelheid leerstof per profiel in de praktijk te verwerken.

* Moet de verdeelsleutel van slu naar aantal lessen niet eerder per vak

bepaald worden op grond van de huidige ervaringen van zelfstandig

werken/leren. Dit houdt in dat voor wiskunde eerder aan de factor 0,9

gedacht moet worden om ruimte te krijgen in het rooster voor noodzakelijke

extra begeleiding.

* Wat is de invloed op de werkgelegenheid

* Zullen de profielen recht evenredig met het aantal leerlingen worden

gekozen. Zo niet, wat zijn dan de gevolgen voor de werkdruk van de

wiskunde-docent.

* Hoe reageren uw collega's op een eventuele uitzonderingspositie voor het

vak wiskunde bij de omzetting van slu naar aantal lessen

* ..................................

 

Jos Andriessen <andriess@concepts.nl>

----------------------------------------------------------------------------

---

OVER APPELS, PEREN EN CITROENEN

 

Wat me opvalt bij de discussie rond de (invulling van de) slu is dat een

zeer belangrijk element buiten beeld blijft. De slu zijn bedoeld als een

maat voor de zwaarte/ benodigde tijdsinvestering voor de (gemiddelde)

leerling. Daar zijn veel opmerkingen over te maken, maar die bewaar ik voor

een andere keer. Deze slu werden door Wolfgang Reuter van het Profi-team de

`peren' genoemd.

Daarnaast wordt er gepraat over aantallen contacturen (of lessen). Hier is

nog veel meer over te zeggen, maar je zou dit (met enige correcties) kunnen

opvatten als een (tijds)maat voor de interactie tussen leerling en docent

en (niet te vergeten) tussen leerlingen onderling. Dit waren de ‘appels'.

Waarbij naar mijn idee de verschillen tussen de diverse soorten `appels'

wel eens over het hoofd gezien worden (om maar wat te noemen: verplichte of

facultatieve uren).

Het vergelijken van 'appels' en 'peren' levert veel stof tot discussie

Wat ik steeds mis is de optiek van de docent. Terwijl het thema ‘werkdruk'

terecht veel aandacht krijgt mis ik een systematische uitwerking van het

begrip tbu (taakbelastingsuren) als maat voor de tijdsinvestering die van

‘de' docent wordt verwacht. Ik noem dit de `citroenen', hoewel ik kan

voorstellen dat hiertegen bezwaar gemaakt wordt. Het gebrek aan

systematische aandacht is des te opvallender omdat de ‘benoemingseenheid'

(met excuses voor het woord) in het (voortgezet) onderwijs al enige jaren

niet meer het aantal lesuren, maar het aantal werkuren is. Al te makkelijk

wordt via een of andere factor uitgegaan van een vaste verhouding tussen

beide.

Het maakt -zeker wanneer praktische opdrachten en meer individuele

begeleiding belangrijker worden -nogal wat uit of je een groep van 20 of

een van 30 onder je hoede hebt. Een ander aspect is dat sommige scholen de

tweede fase zoveel mogelijk beleidsarm willen invoeren met zoveel mogelijk

‘gewone lessen', terwijl andere met andere vormen gaan experimenteren,

minder ‘gewone lessen' meer gedifferentieerde vormen van contact, veel

aandacht voor praktische opdrachten, samenhang binnen het profiel etc..

Wanneer er geen aandacht is voor de bijbehorende tbu is de kans groot dat

dergelijke initiatieven alleen maar worden afgestraft.

Een voorbeeld om beide elementen te kwantificeren.

Twee docenten, L en M geven in oktober 1999 les in 4-VWO

Het vak staat met een studielast van 160 slu (40 x 4) op de tabel

Docent L geeft les aan echte B (of zo u wilt N-groep) van 20 leerlingen,

elke week drie lesuren van 50 min, samen 150 min.

Daarnaast is L aan voorbereiding gemiddeld 60 en nakijken (gemiddeld) nog

eens 60 min kwijt, samen 270 min. per week (4,5 uur). Praktische opdrachten

e.d. "komen later wel, eerst maar eens de basis"

Collega M geeft les aan een groep van 30 leerlingen die vooral C&M zijn

georiënteerd.

Deze collega geeft twee lesuren van 50 min. en daarnaast 30 min.

individuele begeleiding.

Buiten dit besteed M veel tijd aan het bespreken van (opzetten van)

onderzoekjes.

Elk van de 30 leerlingen maakt tenminste 2 werkstukken. Dit kost gem. 45

min. per week

Om lestijd uit te sparen en de vorderingen goed bij te houden laat M

bovendien regelmatig werk inleveren wat weer nagekeken moet worden.

Het voorbereiden van de twee lesuren kost meer tijd dan de drie van L (90

min), en het nakijken kost deze collega ca. 120 min. per week (meer ll en

meer werk)

Taakbelasting per week: 2x50+ 30+45+90+120= 385 min (ruim 6 uur)

Bij een vaste verhouding tussen lesuur en werkuur (tbu) - zeg 1,5 zou

docent L 4,5 uur 'vergoed' krijgen , en docent M 3-4 uur !!

Uiteraard is ook deze rekeneenheid discutabel (er wordt o.a. geen rekening

gehouden met de zwaarte van het werk), en het hanteren ervan niet zonder

problemen (wat is `noodzakelijk' wat ‘extra'), maar het negeren van dit

aspect leidt tot onzuivere discussies.

 

gerard koolstra (gerardk@xs4all.nl)

----------------------------------------------------------------------------

-----

U wordt als abonnee op de WiskundEbrief nadrukkelijk

uitgenodigd om deze discussie te voeren. Beperkt u zich beslist niet tot

bovenstaande punten, deze vormen slechts een aanloop om de discussie op gang

te brengen.

 

De redactie vertrouwt erop dat ALLE ABONNEES hun steen(tje) in deze

discussie bijdragen.

Het zou daarbij de duidelijkheid vergroten als u aangeeft vanuit welke hoek

u er tegenaan kijkt:

+docent wiskunde HAVO-VWO

+docent opleidingsinstituut voor wiskunde-docent

+auteur/medewerker wiskunde-methode

+schrijver/redactielid Euclides , Nieuwe Wiskrant

+uit andere hoofde

 

Na enkele weken discussie is het misschien mogelijk om te inventariseren hoe

de lessentabellen op diverse scholen er uit gaan zien voor wiskunde. We

stellen het daarom ook op prijs dat u doorgeeft of op uw school al modellen

in omloop zijn. Is dat nog niet het geval dan graag een berichtje van af

welke datum dit wel het geval is. Let wel: het gaat hierbij niet perse om de

definitieve tabellen !

Afhankelijk van de reacties zal de redactie bekijken of en in welke vorm

zo'n inventarisatie kan plaatshebben.

Jos Andriessen en Gerard Koolstra (redactie WiskundEbrief)

----------------------------------------------------------------------------

-----------------------------------

INTERESSANTE SOFTWARE

 

Op http://www.mathpert.com/download.htm zijn uitprobeer versies te halen

van een paar interessante computeprogramma's.

Leerlingen kunnen stap voor stap allerlei vergelijkingen oplossen (e.d.),

kunnen elk moment feedback krijgen, hulp vragen ec. Hoewel de

feedback/oplossing soms aanleidng tot krimme tenen geeft, is de opzet zeer

interessant.

Zou het iets zijn voor een nederlanse versie ?

Graag jullie reactie.

 

Gerard Koolstra <gerardk@xs4all.nl>

===============================================================

 

WiskundE-brief

redactie Jos Andriessen en Gerard Koolstra

E-mail andriess@concepts.nl of gerardk@xs4all.nl